یکشنبه, 29 مهر 1397 ساعت 09:00

برجام، فرصت احقاق حق به ایران داد

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

علی پاکزاد

آنقدر گفته شده که برجام بی فایده بود که شک می کنیم، چند سال توان دیپلماتیک ایران در کنار قابلیت های امنیتی، سیاسی و حتی اجتماعی کشور چگونه می تواند معطوف توافقی تا به این حد بی خاصیت شده باشد. اما اگر بخواهیم واقعیت ها را بی غرض و به دور از تاثیر امواج رسانه های سیاست زده داخلی و جریان سازی های خارجی به قضاوت برجام بنشینیم می توانیم همچنان آنرا دستاوردی قابل اتکاء و بالنده بیابیم.

نگاهی به جریان دستاوردهای دیپلماتیک ایران طی یک سال اخیر و به خصوص بعد از خروج ترامپ از برجام نشان می دهد که ایران بیش از آنچه می توان به عنوان یک قدرت منطقه ای انتظار داشت در مقابل یک ابر قدرت جهانی پیروزی به دست آورده است. نتایج دادگاه لاهه، شکست آمریکا در همسو کردن اروپا در تحریم ها، تداوم حضور پر قدرت ایران در اوپک، عدم انقطاع تعاملات اقتصادی به رغم تهدیدات آمریکا از سوی شرکای نفتی و دستاوردهای دیگری از نشانگر ارزش برجام در دیپلماسی جهانی ایران است.

ایرن با تکیه بر برجام توانست شکاف منافع بین اروپا و آمریکا را نمایان سازد و به طرف های اروپایی نشان دهد هزینه سیطره جهانی دلار برای ایشان تا چه میزان سنگین است و اگر برجام و مواضع ترامپ باعث نمی شد که آمریکا قدرت سوئیفت را به رخ طرف اروپایی بکشد، شاید هنوز اروپایی ها متوجه تنگی قفس طلایی دلار نمی شدند.

از سوی دیگر توافق برجام نشان داد ایران طرفدار گفتگو تعامل است و پایبندی آمریکا به تعهداتش تا چه حد می تواند شکننده باشد و در این تفهیم جهانی برجام وجه غالب را داشت و در نمایشی تمام قد از ادبیات قلدرمآبانه طرف آمریکایی عنصری اساسی محسوب می شود.

ایران توانست بعد از پیروزی بر انگلستان در دادگاه لاهه دومین برد بزرگ خود را در عرصه حقوق بین الملل به مدد برجام به دست آورد و اگر برجام بستر حقوقی این دعوی را برای ایران فراهم نساخته بود آرای لاهه معلوم نبود که به نفع ایران صادر شود، هرچند همزمان با طرح دعوی در لاهه بسیاری از رسانه های خارجی بر نبود تضمین اجرایی برای آرای این دادگاه بین المللی تاکید داشتند ولی به هر صورت آنچه از لاهه بیرون آمد نه در عرصه تعاملات قدرت ها بلکه در زمین افکار عمومی جهان برگ برنده دیگری برای ایرانی صلح جو و آشنا با قواعد تعامل بین المللی به نمایش گذاشت.

حضور قدرتمند بیژن زنگنه در اوپک، به رغم تلاش کشورهایی مانند عربستان که همسو با ترامپ تلاش داشتند ایران صادرات نفت ایران را به صفر برسانند بازهم با تکیه بر توافق برجام صورت گرفت. در شرایطی که اگر ایران توافقی به نام برجام را در کارنامه نداشت طرف سعودی به راحتی می توانست دیگر اعضا را برای منزوی کردن ایران متقاعد کند مانند آنچه در مورد عراق بعد از جنگ اول خلیج فارس رخ داد و بایکوت بین المللی این کشور بستر اجرای سیاست نفت در برابر غذا را برای آمریکا فراهم ساخت.

برجام یک توافق خوب برای ایران بود ولی به نظر می رسد منتقدینی که دستاوردهای برجان را نفی می کنند، توقع داشتند ایران در جریان مذاکرات برجام موفق به اشغال اروپا و آمریکا شود و چون از ادبیات این توافق چیزی از ادبیات غلبه ایران و شکست طرف های غربی استخراج نمی شد و محور این توافق بر تنش زدایی قرار گرفته بود از روز نخست بنا را بر مخالفت و نقد برجام قرار دادند ولی هرچه از انجام این توافق فاصله می گیریم بهتر می توانیم ابعاد مثبت این توافق را برای ایران لمس کنیم.

بی اغراق آنچه بنای دیپلماسی ایران را طی یک سال گذشته مستحکم ساخته است، وجود بستری مانند برجام است که بی اغراق دستاوردی ملی محسوب می شود ولی این دستاورد بزرگ از سوی برخی به دلیل بی اطلاعی مورد تاخت و تاز قرار گرفته و گروهی نیز به دلیل دعواهای سیاسی و جناحی ترجیح می دهند که این دستاورد را نادیده گرفته یا آنرا تضعیف کنند و این هردو بی انصافی در قبال دستاوردی است که توانست ایران را از یک پرتگاه نجات دهد و همین توافق ابزاری برای ایران بود تا آمریکا را در ضعیف ترین موقعیتش از نظر اجماع جهانی طی یک دهه گذشته قرار دهد.

خواندن 203 دفعه

نظر دادن

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.

جدیدترین عناوین

نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری عصر اقتصاد بلامانع است. عصر اقتصاد مسئولیت مطالب از سایر منابع را عهده دار نمی باشد. 1395